Có những điều bác sĩ muốn nói với bác...

Trong công việc của mình, tôi đã chứng kiến không ít khoảnh khắc khó khăn. Có những ngày, tôi phải nói với một người rằng bệnh của họ không còn ở giai đoạn sớm nữa. Có những ngày khác, tôi thấy một người dần yếu đi sau nhiều đợt điều trị. Và cũng có những lúc, tôi đứng lặng khi một bệnh nhân của mình không còn nữa. Những điều đó không dễ quen, kể cả khi mình đã làm nghề này một thời gian.

Tôi hiểu rằng, với bác, điều khó nhất không chỉ là bệnh. Mà là cảm giác thời gian của mình không còn rộng như trước. Có thể bác đã từng tự hỏi: “Mình còn được bao lâu?” Một câu hỏi rất thật. Và tôi cũng sẽ nói thật với bác rằng, y học đôi khi có thể ước đoán, nhưng không phải lúc nào cũng trả lời chính xác được câu hỏi đó.

Nhưng có một điều mà tôi tin là chắc chắn hơn những con số: thời gian còn lại, dù là dài hay ngắn, vẫn là thời gian của bác. Và cách bác sống trong quãng thời gian đó, có ý nghĩa hơn rất nhiều so với việc nó kéo dài bao lâu.

Tôi từng gặp một người, khi mới biết bệnh, bác gần như không chấp nhận được. Bác thu mình lại, không muốn ăn uống, không muốn nói chuyện với ai. Nhưng rồi một thời gian sau, bác thay đổi. Không phải vì bệnh đỡ đi rõ rệt, mà vì bác bắt đầu sống khác đi. Bác gọi điện cho những người thân lâu ngày chưa gặp, ngồi ăn những món mình thích dù chỉ được một ít, ra ngoài đón nắng buổi sáng và trò chuyện với con cháu nhiều hơn. Có lần bác nói với tôi rằng trước đây bác cứ nghĩ phải sống thật lâu mới là sống, còn bây giờ, sống được ngày nào mà thấy nhẹ lòng ngày đó đã là quý rồi.

Không phải ai cũng có thể thay đổi nhanh như vậy, và tôi cũng không mong bác phải làm được điều đó ngay lập tức. Sẽ có những ngày bác rất mệt, có thể ăn không ngon, ngủ không yên, cơ thể đau, tinh thần xuống. Những ngày như vậy, bác không cần phải cố gắng tỏ ra mạnh mẽ. Bác có thể buồn, có thể chán nản, đó là điều rất bình thường. Nhưng nếu có thể, bác hãy giữ lại cho mình một điều nhỏ thôi, một lý do để ngày hôm sau mình vẫn muốn thức dậy. Đôi khi chỉ là một cuộc nói chuyện, một bữa ăn đơn giản, hay chỉ là cảm giác được ngồi yên trong một buổi sáng có nắng.

Tôi cũng biết có những lúc, vì lo lắng và sợ hãi, bác sẽ nghe theo nhiều lời khuyên khác nhau. Có người mách thuốc này, có người giới thiệu cách kia, có những thứ nghe có vẻ rất hy vọng. Điều đó là tự nhiên, vì khi con người ta đứng trước nỗi sợ, ai cũng muốn bám vào một điều gì đó. Nhưng tôi mong bác hiểu rằng không phải điều gì được truyền tai nhau cũng thực sự giúp ích. Có những thứ không những không làm bệnh tốt hơn, mà còn khiến mình mất đi thời gian quý giá, hoặc làm cơ thể mệt mỏi thêm. Nếu có điều gì khiến bác băn khoăn, bác cứ hỏi chúng tôi. Chúng tôi có thể không hứa với bác những điều kỳ diệu, nhưng chúng tôi sẽ luôn cố gắng để bác đi một con đường an toàn và phù hợp nhất.

Có một nỗi lo mà nhiều người không nói ra, nhưng tôi biết là có thật, đó là cảm giác sợ mình trở thành gánh nặng cho gia đình. Bác ạ, tình cảm giữa người với người không phải là một phép tính. Con cháu chăm sóc bác không phải vì nghĩa vụ đơn thuần, mà vì đó là cách họ thể hiện tình thương khi còn có thể. Đôi khi, điều họ cần không phải là bác phải gồng mình lên để “không phiền đến ai”, mà chỉ là bác vẫn ở đó, vẫn nói chuyện, vẫn cho họ cơ hội được ở bên bác nhiều hơn một chút.

Trong hành trình này, tôi không nghĩ rằng đó chỉ là một cuộc chiến thắng hay thất bại. Có những điều nằm ngoài khả năng của y học, và cũng nằm ngoài khả năng của mỗi người. Nhưng cách mình đi qua hành trình đó thì vẫn là điều mình có thể lựa chọn. Có người không có nhiều thời gian, nhưng những ngày cuối lại rất ấm áp và trọn vẹn. Cũng có người sống lâu hơn, nhưng luôn ở trong lo lắng và tiếc nuối. Tôi mong bác, theo cách riêng của mình, có thể tìm được những khoảnh khắc khiến mình thấy nhẹ lòng.

Về phía chúng tôi, những người làm nghề, có thể không phải lúc nào cũng mang lại được kết quả như mong muốn. Nhưng chúng tôi sẽ không bỏ mặc bác. Chúng tôi sẽ ở đây để giúp bác bớt đau, dễ thở hơn, ăn ngủ tốt hơn, và quan trọng nhất là không phải đi qua chặng đường này một mình. Đôi khi, điều trị không chỉ là kéo dài thời gian, mà là làm cho quãng thời gian đó trở nên dễ chịu và có ý nghĩa hơn.

Nếu bác đang đọc những dòng này, có thể bác đang lo lắng, hoặc đang mệt mỏi. Tôi không mong bác phải thay đổi ngay lập tức, cũng không mong bác phải trở nên mạnh mẽ hơn ai đó. Tôi chỉ mong bác nhớ rằng bác vẫn đang sống, và mỗi ngày trôi qua vẫn có thể là một ngày đáng để sống theo cách riêng của mình.

Không cần điều gì lớn lao. Chỉ cần một ngày mà bác thấy lòng mình bớt nặng hơn một chút, thấy mình gần với người thân hơn một chút, hoặc đơn giản là thấy mình đã sống thật hơn với chính mình. Nếu làm được điều đó, thì dù hành trình này không dễ dàng, nó vẫn là một hành trình có ý nghĩa.

Chúng tôi vẫn sẽ ở đây, đi cùng bác. Không vội vàng, không bỏ lại. Chỉ là cùng nhau đi tiếp, từng ngày một.